Người ở Việt Nam được bảo lãnh sang Mỹ định cư sẽ phỏng vấn tại Tổng Lãnh sự quán Hoa Kỳ ở TP.HCM, nơi xử lý thị thực định cư cho cả nước. Để buổi phỏng vấn suôn sẻ, cần ba thứ: hồ sơ đã được NVC xác nhận đầy đủ, kết quả khám sức khoẻ tại cơ sở do lãnh sự chỉ định, và bản gốc mọi giấy tờ đã nộp trực tuyến. Câu hỏi xoay quanh việc xác minh bạn đúng là người được bảo lãnh, quan hệ hay điều kiện diện là thật, và bạn không thuộc diện bị cấm nhập cảnh.
Bài này đi theo trình tự thời gian: từ lúc nhận thư hẹn phỏng vấn, khám sức khoẻ, sắp giấy tờ, ngày phỏng vấn, cho tới các kết quả có thể nhận và việc phải làm sau đó. Danh sách giấy tờ cụ thể cho từng diện và phiên bản mới nhất luôn nằm trong thư hướng dẫn và trên trang của lãnh sự quán; nội dung dưới đây là nguyên lý để bạn không bị bất ngờ.
Khi nhận thư hẹn: việc cần làm trong mấy tuần đầu
Thư hẹn phỏng vấn thường được gửi qua thư điện tử và hiển thị trong tài khoản hồ sơ trực tuyến, kèm ngày giờ và hướng dẫn chuẩn bị. Việc đầu tiên là đọc kỹ toàn bộ hướng dẫn, vì lãnh sự quán đôi khi thay đổi cách đăng ký lịch, cách gửi hộ chiếu, yêu cầu ảnh. Thứ hai là đăng ký khám sức khoẻ càng sớm càng tốt tại cơ sở được chỉ định, vì kết quả cần có trước ngày phỏng vấn.
Thứ ba là kiểm tra hạn của mọi giấy tờ: hộ chiếu còn hạn ít nhất sáu tháng sau ngày dự kiến nhập cảnh, lý lịch tư pháp chưa quá thời hạn chấp nhận theo hướng dẫn, ảnh đúng quy cách. Nếu có thay đổi lớn từ lúc nộp hồ sơ, như kết hôn, sinh con, ly hôn, đổi tên, đổi chỗ làm, cần chuẩn bị giấy tờ bổ sung và khai lại trung thực.
Thứ tư là liên lạc với người bảo lãnh ở Mỹ để cập nhật bảo trợ tài chính: tờ khai thuế năm gần nhất, giấy xác nhận việc làm, bằng chứng thu nhập hiện tại. Nếu thu nhập người bảo lãnh không đủ mức luật yêu cầu (125% chuẩn nghèo liên bang theo quy mô hộ, với đa số trường hợp), cần người đồng bảo trợ hoặc chứng minh tài sản. Thiếu khâu này là lý do rất phổ biến khiến buổi phỏng vấn kết thúc bằng tờ yêu cầu bổ sung.
Cuối cùng, cả nhà nên ngồi lại ôn lịch sử hồ sơ: ngày nộp từng đơn, nội dung đã khai về học vấn, công việc, các chuyến đi, các cuộc hôn nhân trước. Không phải để học thuộc câu trả lời, mà để không ai bị bất ngờ khi viên chức hỏi về một chi tiết khai từ nhiều năm trước. Với người lớn tuổi, nên giải thích trước trình tự buổi phỏng vấn để giảm căng thẳng.
Khám sức khoẻ định cư: những gì diễn ra và cần mang gì
Khám sức khoẻ cho thị thực định cư không phải khám tổng quát thông thường. Bác sĩ do lãnh sự chỉ định thực hiện theo hướng dẫn của Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Hoa Kỳ (CDC). Những điểm cần biết:
- Mang hộ chiếu, thư hẹn phỏng vấn, ảnh theo yêu cầu, sổ tiêm chủng hoặc giấy xác nhận tiêm cũ nếu có, kính đang dùng.
- Khám gồm hỏi bệnh sử, khám lâm sàng, chụp X-quang ngực và xét nghiệm theo độ tuổi; một số trường hợp cần xét nghiệm lao chuyên sâu, có thể kéo dài thời gian.
- Khai trung thực bệnh sử, kể cả bệnh tâm thần, lạm dụng chất từng điều trị. Che giấu có thể bị coi là khai gian, hậu quả nặng hơn bản thân bệnh.
- Tiêm chủng theo danh mục CDC yêu cầu cho người nhập cư; mũi nào đã tiêm cần bằng chứng, mũi nào thiếu có thể tiêm bổ sung tại chỗ.
- Kết quả thường được gửi thẳng cho lãnh sự quán; người khám nhận phim X-quang hoặc phong bì niêm phong theo hướng dẫn, không tự mở.
- Phụ nữ mang thai có lựa chọn về chụp X-quang theo quy định; nên báo trước với cơ sở khám.
Chi phí khám do cơ sở niêm yết và có thể thay đổi; bài không nêu con số. Kết quả khám có thời hạn nhất định, thường gắn với hạn của thị thực được cấp.
Giấy tờ bản gốc nên mang theo, theo nhóm
Danh sách chính xác do lãnh sự quán quy định cho từng diện. Bảng dưới gom theo nhóm để bạn kiểm tra không sót; mỗi giấy tờ tiếng Việt cần bản dịch tiếng Anh theo hướng dẫn.
| Nhóm | Giấy tờ thường gặp | Lưu ý |
|---|---|---|
| Nhân thân | Hộ chiếu, ảnh, giấy khai sinh, căn cước | Tên, ngày sinh thống nhất giữa các giấy; khác nhau cần giấy giải thích |
| Hộ tịch | Đăng ký kết hôn, quyết định ly hôn, giấy chứng tử của vợ hoặc chồng trước | Mọi cuộc hôn nhân trước đều phải có bằng chứng chấm dứt hợp pháp |
| Lý lịch | Lý lịch tư pháp theo yêu cầu cho người Việt Nam, giấy tờ quân sự nếu có | Lý lịch tư pháp có hạn chấp nhận; xin lại nếu quá hạn |
| Quan hệ | Ảnh chụp qua thời gian, tin nhắn, chứng từ gửi tiền, vé máy bay thăm nhau | Quan trọng nhất với diện vợ chồng; chất lượng hơn số lượng |
| Tài chính | Bảo trợ tài chính I-864 và bằng chứng thuế, việc làm của người bảo lãnh | Bản mới nhất; người đồng bảo trợ cũng cần bộ giấy riêng |
| Diện việc làm | Bằng cấp, bảng điểm, xác nhận kinh nghiệm, thư mời làm việc | Khớp với nội dung PERM và I-140 đã duyệt |
Sắp xếp theo đúng thứ tự trong hướng dẫn, mỗi người một bộ, kèm bản sao. Việc dịch giấy hộ tịch có thể nhờ đơn vị dịch thuật quen hồ sơ định cư, bảo đảm bản dịch đủ nội dung con dấu, ghi chú bên lề.
Ngày phỏng vấn: diễn ra thế nào và câu hỏi thường gặp
Vào ngày hẹn, người phỏng vấn có mặt đúng giờ, qua kiểm tra an ninh, nộp giấy tờ, lấy dấu vân tay, rồi chờ gọi tới quầy. Viên chức lãnh sự sẽ yêu cầu bạn tuyên thệ khai trung thực trước khi hỏi. Phỏng vấn có thể bằng tiếng Việt qua thông dịch hoặc bằng tiếng Anh. Lãnh sự quán thường có quy định về đồ được mang vào; xem kỹ trong hướng dẫn để không phải gửi đồ bên ngoài.
Với diện vợ chồng, câu hỏi thường xoay quanh cách quen nhau, các lần gặp, đám cưới, sinh hoạt hằng ngày, kế hoạch sống ở Mỹ, gia đình hai bên. Viên chức không tìm câu trả lời “chuẩn”, mà tìm sự nhất quán với hồ sơ và với câu trả lời của người bảo lãnh trước đó. Với diện cha mẹ, con, anh chị em, câu hỏi tập trung vào xác minh quan hệ và lịch sử gia đình; trường hợp giấy tờ hộ tịch không đủ thuyết phục, lãnh sự có thể đề nghị xét nghiệm ADN tại phòng xét nghiệm được công nhận.
Với diện việc làm, câu hỏi kiểm tra bằng cấp, kinh nghiệm và hiểu biết về công việc sắp làm, chủ thuê, nơi làm việc. Ở mọi diện đều có câu hỏi về lý lịch: từng bị bắt, từng xin thị thực Mỹ bị từ chối, từng ở quá hạn. Nguyên tắc vàng là trả lời ngắn, đúng sự thật, không đoán, không học thuộc kịch bản. Không nhớ thì nói không nhớ; có sai sót trong hồ sơ cũ thì nên chủ động giải thích.
Các kết quả có thể nhận và việc phải làm tiếp
Được chấp thuận. Viên chức giữ hộ chiếu để dán thị thực và trả lại theo hình thức đã đăng ký. Kèm theo là phong bì hồ sơ niêm phong hoặc hồ sơ điện tử, tuỳ cách lãnh sự áp dụng; tuyệt đối không mở phong bì niêm phong nếu được giao. Trước khi bay, đóng phí nhập cư cho USCIS để thẻ xanh được gửi sau khi nhập cảnh.
Tạm từ chối để xét thêm (thường gọi là giấy xanh). Đây là quyết định theo điều khoản xét hành chính, khi cần thêm giấy tờ hoặc kiểm tra lý lịch. Giấy ghi rõ cần nộp gì, nộp ở đâu. Nộp đúng và đủ, sau đó theo dõi trạng thái trên trang của Bộ Ngoại giao. Thời gian xét thêm không cố định, có hồ sơ vài tuần, có hồ sơ lâu hơn nhiều.
Từ chối do thuộc diện bị cấm. Nếu bị từ chối vì một lý do không được nhập cảnh như khai gian, một số tiền án, từng ở quá hạn lâu, viên chức sẽ cho biết căn cứ. Một số lý do có thể xin miễn trừ, số khác thì không. Tình huống này cần luật sư di trú đánh giá trước khi làm gì tiếp.
Đơn bảo lãnh bị trả về USCIS. Hiếm hơn, khi lãnh sự cho rằng đơn bảo lãnh không nên được duyệt, chẳng hạn nghi ngờ hôn nhân không thật. Hồ sơ được gửi lại USCIS để xem xét thu hồi, quá trình kéo dài và người bảo lãnh có cơ hội phản hồi.
Từ lúc có thị thực tới khi cầm thẻ xanh
Thị thực định cư thường có hiệu lực tối đa sáu tháng. Trong thời gian đó, bạn phải nhập cảnh Mỹ; người đi kèm thường không được nhập cảnh trước người được bảo lãnh chính. Tại cửa khẩu, viên chức CBP kiểm tra hộ chiếu, thị thực và phong bì hồ sơ nếu có, đóng dấu xác nhận; từ thời điểm đó bạn là thường trú nhân hợp pháp. Con dấu này kèm thị thực dùng làm bằng chứng thường trú tạm thời trong một năm.
Thẻ xanh được gửi tới địa chỉ ở Mỹ bạn khai trong hồ sơ. Nếu chuyển nhà trước khi nhận thẻ, cần báo đổi địa chỉ với USCIS ngay. Sau khi nhập cảnh, những việc nên làm sớm gồm xin số an sinh xã hội (nhiều trường hợp đã đăng ký qua DS-260 nên thẻ an sinh được gửi tự động), mở tài khoản ngân hàng, đăng ký bảo hiểm y tế, và với nam giới trong độ tuổi luật định là đăng ký nghĩa vụ quân sự.
Hãy giữ một bộ bản sao toàn bộ hồ sơ định cư ở nơi an toàn: sau này nhập tịch, bảo lãnh người thân hay gia hạn thẻ đều cần đối chiếu. Nếu cả nhà muốn có người cùng rà lại danh sách giấy tờ trước buổi phỏng vấn, bạn có thể gửi thông tin qua form tư vấn miễn phí của trang; danh sách chính thức vẫn là danh sách trong thư hướng dẫn của lãnh sự quán.
Câu hỏi thường gặp
Người bảo lãnh ở Mỹ có cần về Việt Nam dự phỏng vấn không?
Thường không bắt buộc. Một số cặp vợ chồng chọn để người bảo lãnh có mặt nhằm củng cố hồ sơ, nhưng việc vào phòng phỏng vấn tuỳ quy định của lãnh sự quán. Điều quan trọng hơn là bằng chứng quan hệ và bảo trợ tài chính đầy đủ.
Có được dời ngày phỏng vấn không?
Có thể yêu cầu dời theo hướng dẫn của lãnh sự quán, nhưng lịch mới có thể xa hơn nhiều tuần hoặc nhiều tháng. Với diện ưu tiên, dời lịch còn có rủi ro ngày ưu tiên bị thoái lùi trong lúc chờ, nên chỉ dời khi thật cần thiết.
Kết quả khám sức khoẻ có giá trị bao lâu?
Kết quả khám có thời hạn nhất định, và thị thực thường không được cấp dài hơn hạn của kết quả khám. Nếu hồ sơ bị xét thêm lâu, có thể phải khám lại. Kiểm tra hướng dẫn của lãnh sự quán và cơ sở khám tại thời điểm làm.
Từng bị từ chối visa du lịch Mỹ có ảnh hưởng tới phỏng vấn định cư không?
Bị từ chối visa du lịch theo lý do chưa chứng minh ràng buộc không cản trở thị thực định cư. Điều cần tránh là khai không thống nhất với đơn cũ. Nếu lần trước bị từ chối vì khai gian thì là chuyện khác, cần được đánh giá kỹ.
Có cần mang ảnh cưới và tin nhắn in ra không?
Với diện vợ chồng, nên mang một bộ chọn lọc thể hiện quan hệ qua thời gian: ảnh vài giai đoạn, chứng từ đi thăm, chứng từ chuyển tiền, tin nhắn tiêu biểu. Viên chức không có thời gian xem hàng trăm trang, nên sắp xếp gọn và theo thứ tự thời gian.
Sau khi được cấp thị thực có thể hoãn sang Mỹ một năm không?
Không. Thị thực có hạn, thường tối đa sáu tháng, và bạn phải nhập cảnh trong hạn đó. Nếu không thể đi kịp, cần liên hệ lãnh sự quán sớm; để thị thực hết hạn thường phải làm lại nhiều bước và có thể đóng lại phí.